Gözün Bölümleri
KORNEA
Kornea gözün en dış tarafında
yer alan cam gibi parlak kısımdır (resim 1). Başka bir
tarifle, gözümüze toz kaçtığında acıyan, cama benzeyen,
kontakt lensleri üzerine yerleştirdiğimiz kısımdır. Yaklaşık
yarım milimetre (550 mikron) kalınlığında ve 12 mm çapındadır.
Saydam bir küre kesitine benzer. Gözün, gelen ışınları
en fazla kıran bölümüdür. Dolayısıyla gözün odaklama
işlevinde, yani net görmede en büyük pay korneaya aittir.
Korneanın yapısında en ufak bir değişiklik gözün odaklama
işlevinde önemli bir fark yaratır. Bu nedenle kırma kusurlarını
tedavi etme amacıyla geliştirilmiş olan refraktif cerrahi
genellikle korneada şekil değişiklikleri yaparak kırma
kusurlarını çözer. Kornea temel olarak 3 katmandan oluşur
(resim 5). Bu katmanlar dıştan içe epitel, stroma ve
endoteldir. Epitelin kendini yenileme yeteneği vardır.
Herhangi bir hasar sonrası epitel hücreleri üreyerek
hasarın büyüklüğüne göre birkaç gün içinde hasarı kapatırlar.
Bu katmanın bir özelliği de acıyı algılamamızı sağlayan
sinir uçlarını içermesidir.Epitel, üzeri göz yaşıyla kaplı, çoğalma yeteneğine sahip hücrelerden oluşan
kornea katmanıdır. Ağrı ve acı duymamızı sağlayan açık
sinir uçlarına sahiptir. Herhangi bir nedenle çizildiği
zaman kendini yenileyebilir. Yaklaşık olarak bir haftada
tümüyle yenilenebilir. Bowman zarının üzerine yerleşmiş
5 katlı hücrelerin oluşturduğu 50 mikron kalınlığında
bir katmandır. Stroma katmanı toplam kornea kalınlığının
%90'ını oluşturur. Büyük kısmı kollajen liflerden meydana
gelir. Korneanın sağlamlığını sağlayan katmandır. Endotel
ise tek sıra hücreden oluşmuş en içteki katmandır. Ana
görevi stromadaki fazla sıvıyı alıp korneanın şişmesini
engelleyerek saydam kalmasını sağlamaktır.Şaşırtan özelliklerinden
biri, çoğalan ve çeşitli işlevler yapan çeşitli hücre
katmanlarına sahip olmasına rağmen üzerinde ya da içinde
hiç kan damarı olmamasıdır. Buradaki hücreler kansız
beslenebilen, renksiz ve saydam çok özel hücrelerdir.
Net görebilme yeteneğimizin %70 ila %80 oranında korneamıza
borçlu olduğumuz gerçeği ise bir cam parçası gibi duran bu dokunun ne kadar önemli olduğu hakkında önemli bir ipucu
vermektedir.Gözümüzün dış dünyaya açılan penceresi diye
tanımlayabileceğimiz kornea, aslında çok şaşırtıcı ve
hayret verici özelliklere sahip bir dokudur. Kornea Türkçeye
saydam tabaka adıyla çevrilmiştir fakat bu herkes tarafından
bilinen ve kullanılan bir ad olmadığı için biz daha yaygın
olan kornea ismini kullanacağız. Kornea göze dışardan
baktığımızda farkettiğimiz cam gibi parlayan kısımdır.
Göze yandan baktığımızda daha iyi fark edeceğimiz gibi
bu doku bir cam küre kesitini andırmaktadır. Yetişkinlerde
yaklaşık olarak 12mm çapında ve yarım milimetre kalınlığındadır.
Çok sağlam, saydam görünüşlü özel bir dokudur.
|